Czy
wiesz, że w sprawie o rozwód zwolnienie od kosztów sądowych nie musi
jednoznacznie oznaczać zwolnienia od obowiązku ponoszenia kosztów zwrotu
procesu dla drugiej strony w przypadku przegrania sporu.
Postanowieniem
zawartym w wyroku Sąd Okręgowy w Poznaniu orzekając rozwiązanie małżeństwa
stron z winy pozwanego zasądził od niego na rzecz powódki 977 zł tytułem zwrotu
kosztów procesu. Zdaniem Sądu Okręgowego
w Poznaniu skoro orzeczono rozwód z winy pozwanego, należało uznać, że przegrał
proces i w konsekwencji obciążyć go kosztami procesu, na które składają się
opłata od pozwu w kwocie 600 zł i koszty zastępstwa procesowego powódki (tj. przewidzianych
odpowiednim rozporządzeniem kosztów wynagrodzenia adwokata lub radcy prawnego –
360 złotych z uwzględnieniem opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa - 17
złotych) – w kwocie 377 zł.
Pozwany
odwołał się od rozstrzygnięcia w zakresie kosztów podnosząc, że nie ma żadnych
dochodów a jedynym źródłem jego utrzymania jest otrzymywany zasiłek.
W
ocenie Sądu Apelacyjnego w Poznaniu koszty procesu to nakłady pieniężne
ponoszone przez stronę w związku z tokiem postępowania sądowego. Strona, która
przegrała sprawę cywilną ma obowiązek zwrotu przeciwnikowi kosztów obrony, tj.
tych, które są niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. Jako że
w procesie żądania powódki zostały w pełni uwzględnione mimo, że pozwany
domagał się rozwodu z jej winy stroną przegrywającą proces był pozwany.
Sąd
Apelacyjny w Poznaniu powołał się przy tym na zalecenia nr R (81) 7 dotyczącym
środków ułatwiających dostęp do wymiaru sprawiedliwości, przyjętym przez
Komitet Ministrów w dniu 14 maja 1981 r.. Zgodnie z tym zaleceniem powinno być
zasadą, że - z wyjątkiem szczególnych okoliczności - strona wygrywająca otrzymuje
od strony przegrywającej zwrot sum rozsądnie wydatkowanych na koszty
postępowania i honoraria adwokackie (cyt. za Standardy Prawne Rady Europy.
Zalecenia, Tom IV, Sądownictwo, Warszawa 1998, s. 215). Odstępstwo od tej
zasady może mieć miejsce tylko w
sytuacjach wyjątkowych. W „szczególnie uzasadnionych" sytuacjach – zgodnie
z art. 102 kodeksu postępowania cywilnego sąd może zasądzić od strony
przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami.
Zastosowanie tego przepisu wymaga w każdym przypadku ustalenia, że istnieje
taka szczególna (wyjątkowa) podstawa uzasadniająca odstąpienie od reguły. Nie
może, taką wyłączną podstawą być trudna sytuacja majątkowa strony zobowiązanej
do zwrotu kosztów stronie przeciwnej. Przeciwko takiemu poglądowi przemawia też
treść art. 108 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach
cywilnych zgodnie z którym zwolnienie od kosztów sądowych nie zwalnia strony od
obowiązku zwrotu kosztów procesu przeciwnikowi.
O
kosztach rozwodu można też przeczytać w informacji
W
sprawach konsultacji prawnej w sprawach rozwodowych zapraszam na stronę kancelarii w Poznaniu
